Minerały - Selen

 

Funkcje: 
Jest to mikroelement działający bezpośrednio w połączeniu z witaminą E. Bierze udział w eliminacji wolnych rodników i metali ciężkich takich jak arsen, kadm, srebro i rtęć, bierze udział w przemianie hormonów tarczycy.


Źródła: 
Żywność pochodzenia morskiego, mięso, kukurydza, mąka pełnoziarnista, warzywa strączkowe.


Zapotrzebowanie:  
Selen wyraża się w tabelach żywieniowych w mikrogramach [µg].

  
Zalecane normy dietetyczne na Selen dla różnych grup ludności*

 

Grupy ludności Selen
Zalecane normy dietetyczne [µg / dzień] Bezpieczna maksymalna dawka nie powodująca ryzyka efektów ubocznych
[µg  / dzień]
Dzieci 1-3 lat 20 90
Dzieci 4-8 lat 30 150
Chłopcy 9-13 lat 40 280
Młodzież męska 14-18 lat 55 400
Mężczyźni 19-30 lat  55 400
Mężczyźni 31-50 lat 55 400
Mężczyźni 50-70 lat 55 400
Mężczyźni powyżej 70 lat 55 400

Dziewczęta 9-13 lat

40 280
Młodzież żeńska 14-18 lat 55 400
Kobiety 19-30 lat  55 400
Kobiety 31-50 lat 55 400
Kobiety 50-70 lat 55 400
Kobiety powyżej 70 lat 55 400
Kobiety ciężarne do 18 lat 60 400
Kobiety ciężarne 19-30 lat 60 400
Kobiety ciężarne 31-50 lat 60 400
Kobiety karmiące do 18 lat 70 400
Kobiety karmiące 19-30 lat 70 400
Kobiety karmiące 31-50 lat 70 400

 

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)

 



Ciekawostki:

  • zbyt niski poziom selenu w diecie może objawić się osłabieniem mięśni, 

  • zawartość selenu w glebie determinuje jego zawartość w żywności, 

  • selen współdziała z witaminą E i umożliwia jej prawidłowe trawienie i wchłanianie. Witamina E natomiast utrzymuje zapasy selenu w formie aktywnej i zapobiega jego stratom z organizmu co odgrywa ważną rolę w profilaktyce miażdżycy, 

  • w połączeniu z witaminą E, selen może poprawić aktywność życiową i zwiększyć witalność osób starszych.




 
 
 

 

Minerały - Chrom

Funkcje: 
Pierwiastek regulujący poziom cholesterolu i kwasów tłuszczowych. Bierze udział w uwrażliwieniu komórek na insulinę (spłaszczenie krzywej glikemicznej) i w trawieniu białek.


Źródła: 
Orzechy, mąka pełnoziarnista, wątroba, grzyby, rośliny strączkowe, szparagi, brokuły.


Zapotrzebowanie:  
Chrom wyraża się w tabelach żywieniowych w mikrogramach [µg]. Dla tego składnika mineralnego z powodu braku danych nie została oznaczona bezpieczna maksymalna dawka nie powodująca ryzyka efektów ubocznych, dlatego też, aby nie dopuścić do możliwości przedawkowania, źródłem tego składnika powinna być żywność.

  
Zalecane normy dietetyczne na Chrom dla różnych grup ludności*

Grupy ludności Chrom
Zalecane normy dietetyczne [µg / dzień]
Dzieci 1-3 lat 11
Dzieci 4-8 lat 15
Chłopcy 9-13 lat 25
Młodzież męska 14-18 lat 35
Mężczyźni 19-30 lat  35
Mężczyźni 31-50 lat 35
Mężczyźni 50-70 lat 30
Mężczyźni powyżej 70 lat 30

Dziewczęta 9-13 lat

21
Młodzież żeńska 14-18 lat 24
Kobiety 19-30 lat  25
Kobiety 31-50 lat 25
Kobiety 50-70 lat 20
Kobiety powyżej 70 lat 20
Kobiety ciężarne do 18 lat 29
Kobiety ciężarne 19-30 lat 30
Kobiety ciężarne 31-50 lat 30
Kobiety karmiące do 18 lat 44
Kobiety karmiące 19-30 lat 45
Kobiety karmiące 31-50 lat 45

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)



Ciekawostki:

  • niedobór chromu powoduje wzrost poziomu cholesterolu i kwasów tłuszczowych we krwi, niedostateczny metabolizm glukozy, w ciężkich niedoborach uszkodzenie nerwów, 

  • nadmierne nagromadzenie chromu w organizmie lub spożywanie go w dużych dawkach może zaburzyć działanie insuliny lub stymulować powstawanie nowotworów,

  • jego rola w przemianach cukrów wpływa także na zmniejszenie uczucia głodu, dlatego jest także wykorzystywany we wspomaganiu odchudzania.

Minerały - Fluor

Funkcje: 
Fluor jest składnikiem kości i zębów, wzmacnia szkliwo, zębinę, zapobiega występowaniu próchnicy, zmniejsza rozpuszczalność szkliwa. U osób dorosłych pełni również ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu kośćca. Wpływa na gospodarkę wapnia i fosforu w organizmie. W okresie ciąży pomaga we wchłanianiu żelaza i zapobiega niedokrwistości.


Źródła: 
Ryby morskie i produkty pochodzenia morskiego, czarna herbata, orzechy włoskie, wątroba, soja, mleko, rośliny strączkowe, woda mineralna.



Zapotrzebowanie:  
Fluor wyraża się w tabelach żywieniowych w miligramach [mg].

  
Zalecane normy dietetyczne na Fluor dla różnych grup ludności*

Grupy ludności Fluor
Zalecane normy dietetyczne [mg / dzień] Bezpieczna maksymalna dawka nie powodująca ryzyka efektów ubocznych
[mg / dzień]
Dzieci 1-3 lat 0,7 1,3
Dzieci 4-8 lat 1 2,2
Chłopcy 9-13 lat 2 10
Młodzież męska 14-18 lat 3 10
Mężczyźni 19-30 lat  4 10
Mężczyźni 31-50 lat 4 10
Mężczyźni 50-70 lat 4 10
Mężczyźni powyżej 70 lat 4 10

Dziewczęta 9-13 lat

2 10
Młodzież żeńska 14-18 lat 3 10
Kobiety 19-30 lat  3 10
Kobiety 31-50 lat 3 10
Kobiety 50-70 lat 3 10
Kobiety powyżej 70 lat 3 10
Kobiety ciężarne do 18 lat 3 10
Kobiety ciężarne 19-30 lat 3 10
Kobiety ciężarne 31-50 lat 3 10
Kobiety karmiące do 18 lat 3 10
Kobiety karmiące 19-30 lat 3 10
Kobiety karmiące 31-50 lat 3 10

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)



Ciekawostki:

  • niedobory fluoru powodują odwapnienie kości, może to nastąpić przy zbyt dużej ilości wapnia, magnezu, czy też aluminium,

  • nadmiar fluoru powoduje fluorzycę zębów, brzydko przebarwiającą i osłabiającą szkliwo, skutkuje też zaburzeniami przemiany materii,

  • niedobór fluoru prowadzi do próchnicy.